محدودیتهای حمل مایعات و اشیای خطرناک در فرودگاهها
الزامات ایمنی و قوانین بینالمللی
امنیت فرودگاهی یکی از مهمترین چالشهای صنعت هوانوردی است که شامل مجموعهای از قوانین و مقررات سختگیرانه برای کاهش خطرات بالقوه میشود. یکی از جنبههای کلیدی این امنیت، محدودیتهای حمل مایعات و اشیای خطرناک است که با هدف جلوگیری از تهدیدات امنیتی و حوادث ناگوار در پروازها اجرا میشود. در این مقاله، به بررسی قوانین بینالمللی، دستهبندی اشیای خطرناک و استثناهای مربوط به حمل مایعات میپردازیم.
قوانین بینالمللی درباره حمل مایعات و اشیای خطرناک
مقررات مربوط به حمل مایعات و اشیای خطرناک توسط سازمانهای بینالمللی هوانوردی مانند سازمان بینالمللی هوانوردی غیرنظامی (ICAO) و انجمن بینالمللی حملونقل هوایی (IATA) تدوین شدهاند. این قوانین در سطح جهانی اجرا میشوند و شرکتهای هواپیمایی موظف به رعایت آنها هستند. مهمترین قوانین شامل موارد زیر است:
محدودیت حمل مایعات در کابین مسافر: طبق مقررات ICAO، مسافران مجاز به حمل مایعات، ژلها و اسپریها در ظروفی با حداکثر حجم ۱۰۰ میلیلیتر هستند. تمام ظروف باید در یک کیسه پلاستیکی شفاف با ظرفیت حداکثر ۱ لیتر قرار گیرند.
حمل اشیای خطرناک در بار چمدان: برخی اقلام مانند باتریهای لیتیومی، مواد منفجره و مواد شیمیایی قابل اشتعال ممنوع هستند.
الزام به اعلام و بستهبندی صحیح مواد خطرناک: در صورت نیاز به حمل مواد خاص، مسافر باید از بستهبندی استاندارد و تأییدشده استفاده کند و مجوز لازم را از شرکت هواپیمایی دریافت نماید.
دستهبندی اشیای خطرناک و اقلام ممنوعه
طبق استانداردهای IATA، اشیای خطرناک به گروههای زیر تقسیم میشوند:
مواد منفجره و آتشزا
انواع مواد منفجره (مانند دینامیت، ترقه و فشفشه)
کپسولهای گاز فشرده (کپسولهای اکسیژن صنعتی، سیلندرهای گاز فشردهشده)
مایعات و جامدات آتشزا (مانند بنزین، الکل صنعتی، رنگهای روغنی)
مواد شیمیایی و سمی
اسیدها و بازهای قوی (مانند اسید سولفوریک، هیدروکسید سدیم)
سموم و حشرهکشها (مانند مرگ موش و آفتکشها)
مواد رادیواکتیو (استفادهشده در مصارف پزشکی یا صنعتی)
باتریهای لیتیومی و تجهیزات الکترونیکی
باتریهای لیتیوم-یونی با ظرفیت بالا در بار چمدان ممنوع هستند.
باتریهای کوچک قابل حمل در وسایل الکترونیکی شخصی مجازند، اما همراه داشتن چندین باتری یدکی نیازمند تأیید شرکت هواپیمایی است.
ابزارهای تیز و برنده
قیچی با تیغههای بلندتر از ۶ سانتیمتر، چاقو، تیغهای اصلاح، پیچگوشتیهای بلند و سایر ابزارهای فلزی تیز در کابین مسافر ممنوع هستند و باید در بار چمدان قرار گیرند.
محدودیتهای حمل مایعات در پرواز
مقررات کلی
مطابق دستورالعملهای فرودگاهی، مسافران تنها میتوانند مقدار محدودی از مایعات را در کیف دستی خود حمل کنند. این قوانین شامل موارد زیر است:
ظرفیت هر مایع حداکثر ۱۰۰ میلیلیتر باشد.
تمام ظروف باید در یک کیسه پلاستیکی شفاف با زیپ قرار بگیرند.
هر مسافر فقط یک کیسه پلاستیکی یک لیتری میتواند حمل کند.
مایعات مجاز و استثناها
برخی مایعات مشمول استثنا بوده و با ارائه مدارک لازم میتوان آنها را حمل کرد:
داروهای مایع: شامل شربتها، سرمهای تزریقی و سایر داروهای حیاتی که باید همراه با نسخه پزشک ارائه شوند.
غذا و شیر نوزاد: مادرانی که با نوزاد سفر میکنند، مجاز به حمل مقدار بیشتری از شیر و غذای کودک هستند.
مایعات خریداریشده از فروشگاههای معاف از مالیات (Duty-Free): مشروط بر اینکه در بستهبندیهای مهر و مومشده خریداری شده باشند.
نحوه اجرای قوانین و کنترلهای امنیتی در فرودگاهها
فرودگاهها از روشهای مختلفی برای اجرای این قوانین استفاده میکنند:
دستگاههای ایکسری و اسکنرهای پیشرفته برای تشخیص مایعات و مواد خطرناک در کیف دستی مسافران.
بازرسی فیزیکی و نمونهبرداری تصادفی توسط نیروهای امنیتی.
اعلام هشدارهای امنیتی و اطلاعرسانی به مسافران در پایانههای فرودگاهی.
در صورت مشاهده نقض قوانین، اقلام ممنوعه از مسافر گرفته میشود و در برخی موارد، ممکن است اقدامات قانونی علیه فرد متخلف انجام شود.
محدودیتهای حمل مایعات و اشیای خطرناک، یکی از الزامات اساسی برای حفظ امنیت پروازها و جلوگیری از تهدیدات بالقوه است. رعایت این مقررات نهتنها از بروز حوادث خطرناک جلوگیری میکند، بلکه به ایجاد سفرهای ایمن و راحت برای مسافران کمک میکند. آگاهی از این قوانین و رعایت آنها توسط مسافران، موجب تسهیل روند بازرسیهای امنیتی و کاهش تأخیرها در پروازها خواهد شد.
پیشنهادات برای مسافران:
✅ قبل از پرواز، لیست اقلام مجاز و ممنوعه را بررسی کنید.
✅ مایعات مورد نیاز را در بستهبندیهای استاندارد و مطابق با مقررات حمل کنید.
✅ اگر نیاز به حمل دارو یا مایعات خاص دارید، مدارک لازم را به همراه داشته باشید.
با رعایت این نکات، سفری ایمن و بدون مشکل خواهید داشت!
